Een blik vooruit: wat speelt er dit najaar in Den Haag rond abortus?

De zomer geeft ons de ruimte om vooruit te kijken. Welke ontwikkelingen liggen in Den Haag in het verschiet? Hoe ziet de rest van het jaar eruit op pro-life gebied?

De stand van zaken

 Een belangrijk beginpunt is een terugblik. Wat is de stand van zaken? Het regeerakkoord van kabinet-Jetten bevat geen medisch-ethische onderwerpen, wat gerust zou kunnen stellen. Dat betekent echter ook dat er niets vastligt op dit punt. D66 en VVD streven naar een verdere verruiming van de toegang tot abortus en andere punten die het recht op leven bedreigen. Hoewel het kabinet geen afspraken heeft gemaakt rond abortus, dient D66, samen met PRO, regelmatig moties in om abortus uit het strafrecht te halen en te verheffen tot mensenrecht. Volgens D66 geldt: hoe ruimer de toegang tot abortus en euthanasie en hoe soepeler de regels rond embryokweek, hoe beter. En het CDA zwakt hoogstens deze progressieve tendensen iets af, maar gaat er in grote mate in mee.

Embryowet

Twee wijzigingen van de Embryowet zijn al aangenomen door de Tweede Kamer. Beide versoepelen de embryokweek en tasten de heiligheid van het leven op een unieke manier aan. De Eerste Kamer zal na het zomerreces beide voorstellen verder behandelen. Voor beide voorstellen dreigt een comfortabele meerderheid te zijn als het CDA ook op dit punt meegaat met de wensen van progressieve partijen. De christendemocraten blijken keer op keer bereid tot compromissen en speelden een doorslaggevende rol in de totstandkoming van de Wet afbreking zwangerschap.

Draagmoederschap

De Tweede Kamer zal na het zomerreces het wetsvoorstel ‘Wet kind, draagmoederschap en afstamming’ in debat behandelen, dit staat gepland voor 5 oktober. De regering wil met dit wetsvoorstel afstappen van het ontmoedigingsklimaat voor draagmoederschap. De nadruk ligt op de kinderwens van wensouders en het regelen van juridisch ouderschap van wensouders, al voor de bevalling.

Lees ook: Draagmoederschap: gaat de kinderwens boven de rechten van het kind?

Thuisabortus

Naast concrete wetsvoorstellen, zijn er ook ontwikkelingen buiten het wetgevingsproces. In maart werd de website Thuisabortus.nl opgericht, om de toegang tot de abortuspil makkelijker te maken. Dit leidde tot een sterk gepolariseerde maatschappelijke discussie. Aan de ene kant was er felle kritiek op het gebrek aan zorgvuldigheid en het gemak waarmee abortus gepleegd kan worden. Er werden Kamervragen gesteld aan de minister van Volksgezondheid. Op alle vragen verwees minister Sophie Hermans ontwijkend naar de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en hoe daar een onderzoek loopt naar Thuisabortus.nl. Een van de eerste reacties van de minister op het bestaan van de website was: “Het kabinet staat pal voor goede en toegankelijke abortuszorg.” Daarop volgde de eerste verwijzing naar de IGJ en is er geen principiële afkeur van Thuisabortus.nl. Het is nog niet bekend wanneer de IGJ het onderzoek zal afronden.

Lees ook: Thuisabortus maakt van elk huis een abortuscentrum

VN-rapport vrouwenrechten

Op de lange termijn liggen twee Kamerdebatten in het verschiet. Naar aanleiding van een VN-rapport over vrouwenrechten is door de SP een debat aangevraagd over de staat van vrouwenrechten in Nederland. Het comité van de VN is van mening dat die onder druk staan, waaronder ook de toegang tot abortus. Schijnbaar voorziet abortus tot 24 weken, zonder bedenktermijn en online bestellen van abortuspillen niet genoeg in de toegang tot abortus. Dit rapport kan door pro-abortuspartijen aangegrepen worden om het ‘recht op abortus’ verder vast te leggen. De groei van een pro-lifegeluid onder jongere generaties en rechts-populistische partijen heeft de abortuslobby in Luxemburg en Frankrijk ertoe gebracht abortus in de grondwet te verankeren. Dit VN-rapport kan leiden tot nieuwe pogingen om abortus als mensenrecht te bestempelen.

FIOM-taalgids

In mei 2026 verscheen een mediataalgids van expertisecentrum Fiom, dat gesubsidieerd wordt door de overheid. Hierin stonden adviezen over taalgebruik rond abortus. Het Fiom adviseerde journalisten en redacties te spreken over ‘vrucht’, ‘foetus’, ‘zwangerschap afbreken’ in plaats van ‘baby’, ‘kind’, ‘abortus’ en ‘ongeboren leven’. Hier werden Kamervragen over gesteld. Minister Hermans is van mening dat er bij deze taalgids geenszins sprake is van ‘verdoezelende taal’. De taalgids bevat volgens haar ook nuttige adviezen voor het ministerie. “Stigma en (voor)oordelen komen helaas nog altijd voor bij een onbedoelde zwangerschap,” aldus de minister, “Het kabinet wil daarom in beleid, doelen en woordkeuze werken aan de-stigmatisering.”

Commissiedebat medische ethiek

In november staat een commissiedebat gepland over orgaandonatie en de bredere medische ethiek. Eerdere moties zijn vaak onderdeel van zo’n debat. Denk aan de aanhoudende wens van D66 en andere pro-abortuspartijen om abortus uit het strafrecht te halen en tot mensenrecht te verheffen. Ook moties van SGP over de bedenktijd en het registreren van motieven voor abortus zullen aan bod komen. Thuisabortus en de versoepelde toegang tot de abortuspil zullen ook ter sprake komen bij dit commissiedebat.

Waakzaamheid blijft van levensbelang

Aan het begin van dit kabinet leek het ontbreken van medisch-ethische afspraken in het regeerakkoord ruimte te bieden voor rust. De politieke agenda laat echter een ander beeld zien. Juist buiten het regeerakkoord om staan de komende maanden belangrijke wetsvoorstellen en debatten op stapel: van de Embryowet en draagmoederschap tot abortus en de Fiom-taalgids. Steeds staat de vraag centraal hoe het recht op leven verder wordt afgebroken. Daarom blijft het belangrijk deze ontwikkelingen in Den Haag nauwgezet te volgen. Ook de komende maanden zullen wij ons, met uw steun, blijven inzetten voor de bescherming van het leven, van het prilste begin tot het natuurlijke einde.

Laatst bijgewerkt: 8 juli 2026 12:43